Σε κατάσταση διαρκούς επιφυλακής εισέρχονται από την εβδομάδα που έρχεται οι ευρωπαϊκές αγορές φυσικού αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας, που μέχρι πρότινος αποτελούσαν ένα σχετικά εξειδικευμένο τμήμα του παγκόσμιου trading: το ωράριο διαπραγμάτευσης υπερδιπλασιάζεται, φτάνοντας τις 21 ώρες ημερησίως από 10, καταργώντας το περιορισμένο ημερήσιο παράθυρο που ίσχυε επί χρόνια.

Η μόνιμη αυτή επέκταση, που είχε ανακοινωθεί εδώ και μήνες, έρχεται σε μια περίοδο έντονης αστάθειας, καθώς ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή προκαλεί μεγάλες διακυμάνσεις στις τιμές. Ακόμη και μετά την πρόσφατη ανακοίνωση εκεχειρίας, τα συμβόλαια φυσικού αερίου στην Ευρώπη παραμένουν σχεδόν 40% υψηλότερα σε σχέση με τα επίπεδα πριν από τη σύγκρουση. Παρά το γεγονός ότι οι traders παρακολουθούν συνεχώς τις εξελίξεις, η προετοιμασία για το νέο 21ωρο ωράριο έχει καθυστερήσει, με αρκετές εταιρείες να τηρούν στάση αναμονής ως προς το αν θα ενισχύσουν το προσωπικό ή θα αναδιαρθρώσουν τις ομάδες τους.

Μια αγορά που έγινε παγκόσμια

Παρά τη μεταβλητότητα, πολλοί traders θεωρούν την αλλαγή φυσική εξέλιξη για μια αγορά που μετασχηματίστηκε μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία. Η απεξάρτηση της Ευρώπης από έναν κυρίαρχο προμηθευτή ενέργειας την ώθησε στην παγκόσμια αγορά υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), καθιστώντας τις τιμές πιο ευάλωτες σε διαταραχές εκτός Ευρώπης.

Ταυτόχρονα, η ταχεία ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας έχει ενισχύσει τη μεταβλητότητα στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, επηρεάζοντας άμεσα τη ζήτηση φυσικού αερίου.

Οι εξελίξεις αυτές έχουν καταστήσει τις ευρωπαϊκές αγορές πιο ελκυστικές για διεθνείς traders. Εκεί που κάποτε κυριαρχούσαν τα θεμελιώδη μεγέθη —καιρός, αποθέματα, ροές αγωγών— πλέον εφαρμόζονται πιο σύνθετες στρατηγικές, όπως αντιστάθμιση κινδύνου μεταξύ της ευρωπαϊκής αγοράς και του αμερικανικού δείκτη Henry Hub. Η δραστηριότητα στα παράγωγα έχει αυξηθεί, ενώ τα hedge funds ενισχύουν σημαντικά τους όγκους συναλλαγών.

Η προσαρμογή των ωραρίων στις αγορές των ΗΠΑ και της Ασίας διευρύνει την πρόσβαση επενδυτών και αντανακλά τη διευρυνόμενη σημασία της αγοράς. Από τη Δευτέρα, η αγορά θα ανοίγει στις 05:50 ώρα Σιγκαπούρης, καθιστώντας το πρώτο μεγάλο ενεργειακό συμβόλαιο που ξεκινά την εβδομάδα διεθνώς.

Οι περισσότερες ώρες  διαπραγμάτευσης αποτελούν «πλεονέκτημα για τους διεθνείς παίκτες», δήλωσε ο Μάρκο Ζάαλφρανκ, επικεφαλής εμπορικών συναλλαγών για την ηπειρωτική Ευρώπη στην ελβετική Axpo Holding AG. «Αν υπάρξει κάποια εξέλιξη στην αγορά που επηρεάζει τις τιμές, μπορούν να αντιδράσουν άμεσα».

Kατοχύρωση κερδών στο Χρηματιστήριο Αθηνών μετά το χθεσινό ράλι

Νέες συνθήκες εργασίας για τους traders

Για τους traders στην Ευρώπη, η επέκταση του ωραρίου αναμένεται να αλλάξει ριζικά τον τρόπο εργασίας και την καθημερινότητά τους.

Μέχρι σήμερα, η διαδικασία ήταν σαφώς δομημένη: έναρξη πριν τις 08:00 στο Άμστερνταμ, ανάλυση δεδομένων, παρακολούθηση καιρού και γεωπολιτικών εξελίξεων και λήψη θέσεων σε συγκεκριμένες ώρες. Με το νέο καθεστώς, ο ρυθμός αυτός θα διασπαστεί, με τη δραστηριότητα να εκτείνεται σε διαφορετικές ζώνες ώρας, παρόμοια με την αγορά πετρελαίου.

Η αλλαγή αυτή προκαλεί ανάμεικτες αντιδράσεις. Ορισμένοι εκφράζουν ανησυχίες ότι η 21ωρη αγορά θα επιβαρύνει περαιτέρω την ισορροπία μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής.

Ένας επικεφαλής trading desk στην Ελβετία σημειώνει ότι φοβάται πως θα χάσει χρόνο με την οικογένειά του, καθώς κρίσιμες ειδήσεις από τον Πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ για το Ιράν συχνά δημοσιεύονται μετά τις 18:00 ευρωπαϊκή ώρα. Άλλοι traders επισημαίνουν πρακτικά προβλήματα, όπως η πίεση κατά τη μετακίνηση λόγω τεχνικών δυσκολιών, ενώ δεν λείπουν και τα σχόλια για πιθανές αυξήσεις μισθών ή ανάγκη παρακολούθησης των αγορών ακόμη και κατά τη διάρκεια της νύχτας.

Το νέο πλαίσιο λειτουργίας

Η Intercontinental Exchange ανακοίνωσε ήδη από τον Δεκέμβριο την επέκταση των ωρών διαπραγμάτευσης για το ευρωπαϊκό benchmark φυσικού αερίου, αντανακλώντας την ενίσχυση της διεθνούς συμμετοχής και ρευστότητας.

Με βάση το νέο πρόγραμμα, η αγορά θα κλείνει στις 18:00 στο Άμστερνταμ την Παρασκευή και θα επαναλειτουργεί στις 23:50 της Κυριακής (ώρα Κεντρικής Ευρώπης), καλύπτοντας ήδη το πρωινό της Ασίας. Κατά τη διάρκεια της εβδομάδας, η διαδικασία θα επαναλαμβάνεται καθημερινά.

Παράλληλα, εγείρονται ερωτήματα για τη λειτουργία της αγοράς: η ανάγκη συντονισμού μεταξύ διαφορετικών ζωνών ώρας αυξάνεται, ενώ παραμένει ασαφές εάν η ρευστότητα θα ενισχυθεί ή απλώς η μεταβλητότητα θα κατανέμεται σε μεγαλύτερο χρονικό εύρος.

Διχασμένες απόψεις στην αγορά

Στην Ευρώπη, αρκετοί traders εμφανίζονται επιφυλακτικοί, επισημαίνοντας ότι τα οφέλη για τοπικές ομάδες διαπραγμάτευσης δεν είναι άμεσα εμφανή. Σε μικρότερα επενδυτικά σχήματα, όπου οι ομάδες βρίσκονται κυρίως στην Ευρώπη, η απουσία συνεργατών σε άλλες ηπείρους δυσκολεύει την προσαρμογή.

Αντίθετα, στις Ηνωμένες Πολιτείες η αντίδραση είναι πιο θετική. Traders σε hedge funds εκτιμούν ότι η διεύρυνση του ωραρίου θα διευκολύνει τη χρήση αλγοριθμικών στρατηγικών και ενδεχομένως θα περιορίσει τις έντονες διακυμάνσεις τιμών.

Σε σύγκριση με την Ευρώπη, οι αγορές ηλεκτρικής ενέργειας στις ΗΠΑ λειτουργούν εδώ και χρόνια σε εκτεταμένο ωράριο. Για πολλούς επαγγελματίες, οι απαιτητικές ώρες εργασίας αποτελούν ήδη μέρος της καθημερινότητας.

Όπως επισημαίνουν, αν η αγορά πετρελαίου μπορεί να λειτουργεί σχεδόν αδιάκοπα σε παγκόσμιο επίπεδο, τότε και οι ευρωπαϊκές αγορές φυσικού αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας μπορούν να προσαρμοστούν στο ίδιο μοντέλο.