Με μια δημόσια παρέμβαση που ανεβάζει κατακόρυφα τους τόνους στην ήδη τεταμένη σχέση Ουάσιγκτον–Κιέβου, ο Έλον Μασκ ζήτησε την αποχώρηση του Βολοντίμιρ Ζελένσκι από την προεδρία της Ουκρανίας, συνδέοντας την παραμονή του στην εξουσία με τη συνέχιση της αιματοχυσίας.

«Και έτσι η σφαγή συνεχίζεται… Ώρα να φύγει ο Ζελένσκι», έγραψε ο δισεκατομμυριούχος στην πλατφόρμα X, στις 15 Οκτωβρίου, σχολιάζοντας ανάρτηση που κατηγορούσε τον Ουκρανό πρόεδρο ότι δεν επιθυμεί να τερματίσει τον πόλεμο πριν από την ήττα της Ρωσίας.

Κουρσκ: Στρατιώτες χάθηκαν στη φωτιά του πολέμου

Η δήλωση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα επειδή προέρχεται από τον επικεφαλής της SpaceX, μιας εταιρείας της οποίας οι δορυφορικές υπηρεσίες έχουν αποκτήσει κρίσιμο ρόλο στις επικοινωνίες και στις στρατιωτικές δυνατότητες της Ουκρανίας.

Την ίδια ώρα, το Κίεβο καταγγέλλει ότι περιορισμοί στις υπηρεσίες αυτές έχουν δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα σε επιχειρήσεις με drones, περιλαμβανομένων αμυντικών αποστολών.

«Ώρα να φύγει» – Η ευθεία επίθεση του Μασκ

Ο Μασκ έκανε την παρέμβασή του απαντώντας σε ανάρτηση πολιτικού σχολιαστή, ο οποίος υποστήριζε ότι ο Ζελένσκι επιδιώκει να συνεχίσει τον πόλεμο και φοβάται τις εκλογές που θα μπορούσαν να πραγματοποιηθούν μετά τη λήξη του.

Ο Αμερικανός επιχειρηματίας δεν παρουσίασε αποδεικτικά στοιχεία για τα κίνητρα που αποδίδονται στον Ουκρανό πρόεδρο, υιοθέτησε όμως το αίτημα της πολιτικής του αποχώρησης.

Η θέση αυτή βρίσκεται κοντά στις πρόσφατες δημόσιες τοποθετήσεις του Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος έχει επίσης υποστηρίξει ότι η Ουκρανία χρειάζεται νέα ηγεσία για να προχωρήσει η ειρηνευτική διαδικασία.

Πρόκειται για σαφή πολιτική πίεση προς τον Ζελένσκι, σε μια περίοδο κατά την οποία η κυβέρνησή του αντιμετωπίζει εντεινόμενες ρωσικές επιθέσεις και αμφιβολίες για τη συνέχιση της αμερικανικής στρατιωτικής υποστήριξης.

Το Starlink μετατρέπεται σε νέο πεδίο σύγκρουσης

Η πιο ανησυχητική εξέλιξη για την ουκρανική πλευρά δεν αφορά μόνο τις δηλώσεις Μασκ.

Στις 14 Οκτωβρίου, Ουκρανοί αξιωματούχοι κατήγγειλαν ότι περιορισμοί στις δορυφορικές υπηρεσίες της SpaceX προκάλεσαν δυσλειτουργίες σε στρατιωτικές επιχειρήσεις.

Σύμφωνα με το Reuters, οι περιορισμοί συνδέονται με τη λειτουργία τερματικών επικοινωνίας σε μεγάλες ταχύτητες, επηρεάζοντας αποστολές μη επανδρωμένων αεροσκαφών.

Οι καταγγελίες αφορούν κυρίως τη στρατιωτική υπηρεσία Starshield, η οποία βασίζεται στη δορυφορική υποδομή της SpaceX.

Η ουκρανική πλευρά υποστηρίζει ότι οι αλλαγές επηρεάζουν τόσο επιθετικές επιχειρήσεις όσο και ορισμένες δυνατότητες αντιμετώπισης εχθρικών drones.

Σύνοδος Κορυφής: Πώς θα χρηματοδοτηθούν Ουκρανία και άμυνα

Για έναν στρατό που έχει ενσωματώσει τις δορυφορικές επικοινωνίες σε κρίσιμες επιχειρήσεις, ακόμη και ένας τεχνικός περιορισμός μπορεί να αποκτήσει σημαντικές συνέπειες στο πεδίο της μάχης.

Ο Μασκ δείχνει την αμερικανική κυβέρνηση

Ο επικεφαλής της SpaceX απέρριψε την ευθύνη για τους επίμαχους περιορισμούς, υποστηρίζοντας ότι οι στρατιωτικές δυνατότητες του Starshield ελέγχονται από τις αρμόδιες αμερικανικές αρχές.

Ο ίδιος έκανε διάκριση ανάμεσα στην εμπορική υπηρεσία Starlink και στη στρατιωτική χρήση του Starshield, επισημαίνοντας ότι η δεύτερη λειτουργεί στο πλαίσιο των αποφάσεων της αμερικανικής κυβέρνησης.

Μέχρι στιγμής δεν έχει δημοσιοποιηθεί πλήρης επίσημη τεχνική εξήγηση για την ακριβή αιτία, την έκταση και τη διάρκεια των περιορισμών.

Επομένως, δεν έχει αποδειχθεί ότι ο Μασκ διέταξε προσωπικά τη μείωση των επιχειρησιακών δυνατοτήτων του ουκρανικού στρατού ούτε ότι η αλλαγή έγινε ως τιμωρία για τη στάση του Ζελένσκι.

Η χρονική σύμπτωση, ωστόσο, έχει ενισχύσει την πολιτική αντιπαράθεση γύρω από την εξάρτηση της Ουκρανίας από αμερικανικά δορυφορικά συστήματα.

Ο Τραμπ πιέζει, ο Πούτιν συνεχίζει τους βομβαρδισμούς

Η νέα παρέμβαση του Μασκ έρχεται μετά τη δημόσια κριτική του Ντόναλντ Τραμπ προς τον Ουκρανό πρόεδρο για τις επιθέσεις εναντίον ρωσικών διυλιστηρίων.

Η κυβέρνηση Τραμπ επιδιώκει να περιορίσει τις πιέσεις στις τιμές των καυσίμων, ενώ η Ουκρανία υποστηρίζει ότι τα πλήγματα κατά ρωσικών ενεργειακών εγκαταστάσεων αποτελούν μέσο περιορισμού της χρηματοδότησης της ρωσικής πολεμικής προσπάθειας.

Στο μεταξύ, η Ρωσία συνεχίζει τις επιθέσεις σε ουκρανικές πόλεις και ενεργειακές υποδομές.

Η Μόσχα ξεκίνησε την πλήρους κλίμακας εισβολή τον Φεβρουάριο του 2022 και εξακολουθεί να κατέχει τμήματα της ουκρανικής επικράτειας.

Υπό αυτές τις συνθήκες, η απόδοση της ευθύνης για τη συνεχιζόμενη αιματοχυσία αποκλειστικά στον Ζελένσκι δεν ανταποκρίνεται στο σύνολο των δεδομένων του πολέμου.

Η ουκρανική πλευρά επιμένει ότι δεν μπορεί να αποδεχθεί μια συμφωνία που θα άφηνε τη χώρα εκτεθειμένη σε νέες επιθέσεις, ενώ η αμερικανική κυβέρνηση δίνει προτεραιότητα στην επιτάχυνση των διαπραγματεύσεων.

Ποιος ελέγχει την τεχνολογία από την οποία εξαρτάται η Ουκρανία;

Πέρα από την προσωπική αντιπαράθεση Μασκ–Ζελένσκι, η υπόθεση αναδεικνύει ένα βαθύτερο στρατηγικό ζήτημα.

Η χρήση δορυφορικών δικτύων ιδιωτικών εταιρειών έχει ενσωματωθεί στις στρατιωτικές επιχειρήσεις σε τέτοιο βαθμό, ώστε αλλαγές στους όρους λειτουργίας τους να μπορούν να επηρεάσουν την αποτελεσματικότητα ολόκληρων οπλικών συστημάτων.

Για το Κίεβο, η δυνατότητα ανεξάρτητης πρόσβασης σε ασφαλείς επικοινωνίες αποτελεί πλέον ουσιαστικό ζήτημα εθνικής ασφάλειας.

Για την Ουάσιγκτον, το ερώτημα αφορά τα όρια της στρατιωτικής υποστήριξης και τον έλεγχο της τεχνολογίας που παρέχεται σε μια εμπόλεμη χώρα.

Ο Μασκ ζητά δημοσίως την αποχώρηση του Ζελένσκι. Την ίδια στιγμή, ο ουκρανικός στρατός καταγγέλλει ότι περιορίζεται η λειτουργία συστημάτων στα οποία έχει στηριχθεί για την άμυνά του.

Η πολιτική δήλωση και οι τεχνικοί περιορισμοί δεν έχει αποδειχθεί ότι συνδέονται αιτιωδώς. Μαζί, όμως, αποτυπώνουν το βάθος της κρίσης εμπιστοσύνης ανάμεσα στο Κίεβο και έναν από τους σημαντικότερους τεχνολογικούς εταίρους του.