«Μειώνεται ο ΦΠΑ, αλλά πόσο θα πέσουν οι τιμές;» – Τι αλλάζει στα προϊόντα περιόδου από το 2027

Τη μείωση του ΦΠΑ στα προϊόντα περιόδου από το 24% στο 13%, με ημερομηνία εφαρμογής την 1η Ιανουαρίου 2027, ανακοίνωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, παρουσιάζοντας την παρέμβαση ως μέτρο κοινωνικής δικαιοσύνης και ισότητας των φύλων. Ο πρωθυπουργός αναγνώρισε ότι το κόστος των συγκεκριμένων προϊόντων αποτελεί πραγματικό πρόβλημα για γυναίκες και κορίτσια, ενώ γνωστοποίησε ότι εξετάζεται και η δυνατότητα παροχής τους σε σχολεία όπου υπάρχουν αυξημένες ανάγκες.

Η ανακοίνωση έγινε την Τρίτη 3 Νοεμβρίου, κατά τη διάρκεια συνέντευξης του πρωθυπουργού στον Alpha, και αφορά μια κατηγορία ειδών προσωπικής υγιεινής που δεν αποτελούν προαιρετική καταναλωτική δαπάνη.

Η μείωση κατά 11 ποσοστιαίες μονάδες σημαίνει ότι τα συγκεκριμένα προϊόντα θα υπάγονται στον μειωμένο συντελεστή ΦΠΑ, αντί του κανονικού που εφαρμόζεται σήμερα, σύμφωνα με την κυβερνητική εξαγγελία.

Το ζητούμενο για τους καταναλωτές είναι κατά πόσο η φορολογική ελάφρυνση θα αποτυπωθεί στο ακέραιο στις τελικές τιμές.

Από το 24% στο 13% – Τι σημαίνει για την τιμή στο ράφι

Η αλλαγή του συντελεστή δεν ισοδυναμεί με αυτόματη μείωση της λιανικής τιμής κατά 11%.

Για παράδειγμα, ένα προϊόν που πωλείται σήμερα προς 6,20 ευρώ, με ΦΠΑ 24%, έχει καθαρή αξία 5 ευρώ και φόρο 1,20 ευρώ.

Εάν η καθαρή τιμή παραμείνει αμετάβλητη και εφαρμοστεί ο νέος συντελεστής 13%, η τελική τιμή θα διαμορφωθεί στα 5,65 ευρώ.

Στο συγκεκριμένο παράδειγμα, η εξοικονόμηση για τον καταναλωτή θα είναι 55 λεπτά ανά αγορά, δηλαδή περίπου 8,87% επί της αρχικής τελικής τιμής.

Πρόκειται για ενδεικτικό υπολογισμό και όχι για ανακοίνωση νέου τιμοκαταλόγου. Η πραγματική διαμόρφωση των τιμών θα εξαρτηθεί από την εμπορική πολιτική των επιχειρήσεων και τον βαθμό μετακύλισης της φορολογικής μείωσης.

Για τα νοικοκυριά, η επίδραση θα είναι μεγαλύτερη όσο συχνότερα αγοράζονται τα συγκεκριμένα προϊόντα, χωρίς ωστόσο να μπορεί να υπολογιστεί ενιαίο ετήσιο όφελος για όλες τις καταναλώτριες.

Στο τραπέζι δωρεάν προϊόντα περιόδου στα σχολεία

Πέρα από τη φορολογική παρέμβαση, ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε και στις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν κορίτσια τα οποία δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα να προμηθευτούν τα απαραίτητα προϊόντα κατά την έμμηνο ρύση.

Όπως ανέφερε, έχει ζητήσει να εξεταστούν προγράμματα παροχής προϊόντων περιόδου σε σχολικές μονάδες περιοχών όπου καταγράφονται μεγαλύτερες ανάγκες.

Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία βρίσκεται ακόμη στο στάδιο της εξέτασης. Δεν έχει ανακοινωθεί οριστικό πρόγραμμα, κατάλογος δικαιούχων σχολείων ή ημερομηνία έναρξης της διανομής.

Η συζήτηση αφορά το φαινόμενο της οικονομικής αδυναμίας πρόσβασης σε βασικά προϊόντα εμμηνορροϊκής υγιεινής, το οποίο μπορεί να επιβαρύνει την καθημερινότητα μαθητριών και οικογενειών.

Η ενδεχόμενη εφαρμογή ενός τέτοιου προγράμματος θα αποτελούσε ξεχωριστή παρέμβαση από τη μείωση του ΦΠΑ, καθώς θα στόχευε ειδικά σε όσες αντιμετωπίζουν μεγαλύτερες οικονομικές δυσκολίες.

Γιατί η κυβέρνηση δεν προχωρά σε γενικευμένη μείωση ΦΠΑ

Στη συνέντευξή του, ο πρωθυπουργός τοποθετήθηκε και στο ευρύτερο ζήτημα των φορολογικών συντελεστών, εξηγώντας ότι οι δυνατότητες για νέες μειώσεις περιορίζονται από τις ανάγκες του κρατικού προϋπολογισμού.

Υποστήριξε ότι μια εκτεταμένη μείωση του ΦΠΑ θα δημιουργούσε σημαντικό δημοσιονομικό κενό, ενώ σημείωσε πως η κυβέρνηση έχει ήδη προχωρήσει σε επιμέρους παρεμβάσεις και επιδιώκει να συνεχίσει προς αυτή την κατεύθυνση.

Η επιλογή του μειωμένου συντελεστή για τα προϊόντα περιόδου παρουσιάστηκε από τον ίδιο ως διόρθωση μιας φορολογικής στρέβλωσης, με ιδιαίτερη κοινωνική σημασία.

Η κυβερνητική ανακοίνωση, πάντως, χρειάζεται να αποτυπωθεί στο σχετικό νομοθετικό πλαίσιο και στις εφαρμοστικές διαδικασίες, ώστε να προσδιοριστούν με ακρίβεια τα προϊόντα που θα υπάγονται στη νέα ρύθμιση.

Με βάση το χρονοδιάγραμμα που γνωστοποίησε ο πρωθυπουργός, η αλλαγή προβλέπεται να εφαρμοστεί από την πρώτη ημέρα του 2027.

Μέχρι τότε, το βασικό ζήτημα για την αγορά θα είναι η προετοιμασία για τη μετάβαση στον νέο συντελεστή, ενώ για τους καταναλωτές θα παραμένει το ερώτημα εάν η μείωση του φόρου θα φανεί ολόκληρη στο ταμείο.