Σαν σήμερα, στις 6 Αυγούστου 1974, οι άνδρες του θρυλικού 256 Τάγματος Πεζικού έγραψαν μία από τις πιο ηρωικές σελίδες της σύγχρονης κυπριακής ιστορίας, πολεμώντας στην περιοχή Καραβά–Λαπήθου με τα πενιχρά μέσα που διέθεταν απέναντι σε έναν συντριπτικά υπέρτερο αντίπαλο, σύμφωνα με το sigmalive.com.

Η Κυρά της Λαπήθου, η Ευφροσύνη Προεστού παρέμεινε στη Λάπηθο και, με κίνδυνο της ζωής της, έκρυψε και περιέθαλψε δώδεκα στρατιώτες της Εθνικής Φρουράς και της ΕΛΔΥΚ, παρέχοντάς τους τροφή, νερό και προστασία από τις τουρκικές δυνάμεις. Για ημέρες τους βοήθησε να αποφύγουν τη σύλληψη, επιδεικνύοντας εξαιρετικό θάρρος και αυταπάρνηση.

Το 256 Τ.Π. πολεμούσε αδιάκοπα από τις 20 Ιουλίου 1974. Στη Λεύκα, τα Καζιβερά, το Αγριδάκι, την Ελιά και την Πεντάγεια οι άνδρες του είχαν ήδη δώσει σκληρές μάχες, με βαρύ τίμημα σε νεκρούς και τραυματίες. Τη νύχτα της 5ης προς 6η Αυγούστου προωθήθηκαν στη Λάπηθο με αποστολή να αναχαιτίσουν την προέλαση των τουρκικών δυνάμεων.

Παρά το γεγονός ότι είχε συμφωνηθεί κατάπαυση του πυρός, οι θέσεις του τάγματος στη Λάπηθο και τον Καραβά δέχθηκαν επίθεση από δυνάμεις της 39ης Τουρκικής Μεραρχίας. Στον Καραβά βρισκόταν ο 2ος Λόχος υπό τον Ανθυπολοχαγό Σταύρο Μπιτσάκη, ενώ στη Λάπηθο ο 1ος Λόχος υπό τον Υπολοχαγό Λουκά Καράλη. Δυτικότερα, στη γραμμή Βασίλειας–Βαβυλά, είχε αναπτυχθεί ο 3ος Λόχος με διοικητή τον Λοχαγό Ευτύχιο Σαλάτα. Μαζί τους πολεμούσαν άνδρες της ΕΛΔΥΚ, της 190 Μοίρας Πυροβολικού και του 70 Τάγματος Μηχανικού.

Με ελάχιστο οπλισμό –παλαιά τυφέκια, υποπολυβόλα Στεν, πολυβόλα Μπρεν, χειροβομβίδες και λίγα τεθωρακισμένα– οι μαχητές του 256 Τ.Π. αντιστάθηκαν απέναντι σε πολλαπλάσιες τουρκικές δυνάμεις που υποστηρίζονταν από άρματα μάχης, πυροβολικό, αεροπορία και ναυτικό. Η αντίστασή τους υπήρξε σθεναρή και προκάλεσε σημαντικές απώλειες στον αντίπαλο.

Λίγο πριν το μεσημέρι δόθηκε διαταγή σύμπτυξης προς τη γραμμή Βασίλειας–Βαβυλά. Κατά την υποχώρηση, όμως, τμήματα του τάγματος έπεσαν σε ενέδρα στην περιοχή Αϊρκώτισσας, όπου δέχθηκαν σφοδρά πυρά. Το αποτέλεσμα ήταν τραγικό: δεκάδες άνδρες σκοτώθηκαν, τραυματίστηκαν ή αγνοήθηκαν.

Για αρκετούς από όσους συνελήφθησαν αιχμάλωτοι έχουν διατυπωθεί μαρτυρίες και ισχυρισμοί ότι εκτελέστηκαν μετά τη σύλληψή τους. Το ζήτημα αυτό αποτελεί αντικείμενο ιστορικής έρευνας και τεκμηρίωσης, ενώ η τύχη πολλών αγνοουμένων της περιόδου εξακολουθεί να αποτελεί ανοιχτή πληγή για την Κύπρο.

Το 256 Τάγμα Πεζικού αποτελεί μέχρι σήμερα σύμβολο αυτοθυσίας, ενότητας και προσήλωσης στο καθήκον. Σε μια εποχή βαθύτατου εσωτερικού διχασμού, οι άνδρες του παρέμειναν ενωμένοι, αποδεικνύοντας ότι η κοινή αποστολή υπερίσχυσε κάθε διαχωρισμού.

Πενήντα και πλέον χρόνια μετά, η θυσία των ηρώων του 256 Τ.Π. παραμένει ζωντανή στη συλλογική μνήμη. Τιμούμε όσους έπεσαν, όσους αγνοούνται και όλους εκείνους που υπερασπίστηκαν την πατρίδα με αυταπάρνηση. Η μνήμη τους αποτελεί διαχρονικό χρέος και παρακαταθήκη για τις επόμενες γενιές.