Ο πρώην πρωθυπουργός της Κίνας, Ζου Ρονγκτζί, απεβίωσε εξαιτίας ασθένειας σήμερα στο Πεκίνο σε ηλικία 97 ετών, όπως μετέδωσε το πρακτορείο ειδήσεων Νέα Κίνα (Xinhua).

Οι μεταρρυθμίσεις στις οποίες προχώρησε από τη θέση του πρωθυπουργού, την οποία κατείχε από το 1998 ως το 2003 υπό τον πρόεδρο Τζιάνγκ Ζεμίν, συνέβαλαν σημαντικά στην οικονομική ανάπτυξη της χώρας του.

Επιπλέον, ήταν ένας άνθρωπος που δεν μασούσε τα λόγια του. Όταν κυκλοφόρησε, το 2011, η τετράτομη ανθολογία των ομιλιών του, προκάλεσε σοκ στους αναγνώστες με περιγραφές αντιπλημμυρικών αναχωμάτων ως «έργα από πολτό τόφου» κατασκευασμένα από «παράσιτα» και εξόργισε τραπεζίτες χαρακτηρίζοντάς τους «βλάκες».

Δεν προκάλεσε έκπληξη το γεγονός ότι τα απερίφραστα σχόλιά του από τα χρόνια του στην εξουσία έγιναν μπεστ-σέλερ, βρίσκοντας πρόθυμους αναγνώστες σε μια χώρα, οι ηγέτες της οποίας έκαναν συνήθως πολύ προσεκτικές και ήπιες δηλώσεις.

Μεταρρυθμιστές πρώην αξιωματούχοι και διανοούμενοι είδαν στις 2.042 σελίδες των ομιλιών του Ζου, που είχαν δημοσιοποιηθεί τότε για πρώτη φορά, ένα διόλου κολακευτικό καθρέφτη του συντηρητισμού και του κομφορμισμού της ηγεσίας και έψαχναν τους τόμους για σχόλια που θα προσέφεραν κάποιο μήνυμα για το παρόν.

Πράγματι, πολλά από τα προβλήματα που μάστιζαν την οικονομία της Κίνας την ώρα που ο νυν πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ ετοιμαζόταν να αναλάβει την εξουσία, κυριαρχούν στις «Αυθεντικές Ομιλίες του Ζου Ρονγκτζί»: το χρέος των τοπικών διοικήσεων και τα απερίσκεπτα τραπεζικά δάνεια, ο πληθωρισμός και η πυρετώδης ανάπτυξη των πόλεων και η διαφθορά που καταβρόχθιζε την εμπιστοσύνη του κοινού, όπως και τα κρατικά θησαυροφυλάκια.

«Η χώρα μας αντιμετωπίζει πολλές δυνητικές κρίσεις που μπορεί να ξεσπάσουν ανά πάσα στιγμή», δήλωνε ο Ζου στις αρχές του 1998. «Ο απλός λαός είναι δυσαρεστημένος από εμάς με πολλούς τρόπους. Κυρίως είναι η διαφθορά μεταξύ αξιωματούχων, το χάσμα ανάμεσα σε πλούσιους και φτωχούς και ο τρόπος με τον οποίο μερικοί τοπικοί αξιωματούχοι δρουν σαν τύραννοι».

Ο Ζου αποφοίτησε από το ελίτ πανεπιστήμιο του Πεκίνου Τσινγκχουά και εντάχθηκε στο Κομμουνιστικό Κόμμα το 1949, την ίδια χρονιά που ο Μάο Τσετούνγκ ανακήρυξε τη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας.

Εστάλη στην επαρχία στη διάρκεια του χάους της Πολιτιστικής Επανάστασης, αλλά στη συνέχεια αποκαταστάθηκε πολιτικά και σταδιακά ανέβηκε στην ιεραρχία. Το 1987 διορίστηκε δήμαρχος της Σανγκάης και επέβλεψε τα πρώτα βήματα της πόλης στην πορεία της για να γίνει ο σημερινός παγκόσμιος χρηματοοικονομικός κόμβος.

Το 1991 μετακόμισε στο Πεκίνο για να εργαστεί για την κεντρική κυβέρνηση. Βοήθησε να προωθηθούν μεταρρυθμίσεις που μεταμόρφωσαν την Κίνα σε αναδυόμενη υπερδύναμη με ρυθμούς οικονομικής ανάπτυξης που ζήλευαν άλλες κυβερνήσεις.

Ωστόσο, δεν θεωρούν όλοι οι Κινέζοι παρατηρητές ότι η θητεία του Ζου ήταν απολύτως επιτυχημένη. Μερικοί λένε πως σφάλματα στην πολιτική για τα δημητριακά και στην κατανομή των φόρων και το κλείσιμο κρατικών εργοστασίων άφησαν πίσω τους προβλήματα, τα οποία χρειάστηκε να επιλύσουν οι διάδοχοί του.