Σε κατάσταση αυξημένης επαγρύπνησης –και εμφανούς αμηχανίας– βρίσκεται η ελληνική διπλωματία, μετά την αιφνιδιαστική υπογραφή της λεγόμενης «Αμυντικής Συμφωνίας της Μέκκας» μεταξύ Τουρκίας, Σαουδικής Αραβίας και Πακιστάν. Ο στρατιωτικός άξονας που ενορχήστρωσε η Άγκυρα δημιουργεί εντελώς νέα, απρόβλεπτα δεδομένα στην ευρύτερη περιοχή, ανατρέποντας τους σχεδιασμούς της Αθήνας στον αραβικό κόσμο.

Το τριμερές σύμφωνο, το οποίο περιλαμβάνει ρήτρα αμοιβαίας στρατιωτικής συνδρομής, αποτελεί μια διπλωματική νίκη του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Σύμφωνα με ανάλυση της εφημερίδας Καθημερινή, η κίνηση αυτή προκαλεί έντονο προβληματισμό στην Αθήνα, καθώς η Τουρκία καταφέρνει να προσεταιριστεί μια παραδοσιακά φιλική προς την Ελλάδα χώρα, τη Σαουδική Αραβία, βάζοντάς την στην ίδια εξίσωση με το Πακιστάν, έναν στενό και πάγιο σύμμαχο της Άγκυρας.

Το διπλωματικό μπλόκο και η στρατηγική της Άγκυρας

Η ελληνική πλευρά παρακολουθεί με έκδηλη ανησυχία την εμβάθυνση των σχέσεων Ριάντ και Άγκυρας. Η Σαουδική Αραβία αποτελούσε τα τελευταία χρόνια έναν στρατηγικό εταίρο για την Ελλάδα, με την Αθήνα να προσφέρει ακόμη και αντιαεροπορικές συστοιχίες Patriot για την άμυνα του βασιλείου. Ωστόσο, η ενεργοποίηση του τριμερούς συμφώνου δείχνει ότι η τουρκική διπλωματία κινήθηκε ταχύτερα και πιο αποφασιστικά στο παρασκήνιο.

Η Τουρκία, μέσω της στρατιωτικής διπλωματίας και των μαζικών πωλήσεων οπλικών συστημάτων (όπως τα UAV Bayraktar), κατάφερε να «ξεκλειδώσει» το Ριάντ. Παράλληλα, η παρουσία του Πακιστάν –μιας πυρηνικής δύναμης με ανοιχτά αντιελληνική ρητορική σε ζητήματα όπως το Κυπριακό και το Αιγαίο– εντός αυτής της συμμαχίας, καθιστά την κατάσταση εξαιρετικά περίπλοκη για το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών.

Οι επιπτώσεις στην Ανατολική Μεσόγειο

Οι αναλυτές εκτιμούν ότι η Συμφωνία της Μέκκας δεν αποτελεί απλώς ένα αμυντικό χαρτί απέναντι στο Ιράν, αλλά ένα εργαλείο γεωστρατηγικής πίεσης από την πλευρά της Τουρκίας. Η Άγκυρα επιχειρεί να «απομονώσει» την Ελλάδα από τους Άραβες συμμάχους της, προσφέροντάς τους μια πανίσχυρη ομπρέλα ασφαλείας.

Το κρίσιμο ερώτημα που πλανάται πλέον στους διαδρόμους της ελληνικής διπλωματίας είναι πώς θα αντιδράσει η Αθήνα σε αυτόν τον νέο σουνιτικό άξονα. Το βάρος πέφτει πλέον στην ταχεία αναπροσαρμογή του ελληνικού αμυντικού και διπλωματικού δόγματος, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η χώρα δεν θα βρεθεί εγκλωβισμένη στη γεωπολιτική σκακιέρα της Ανατολικής Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής.