Σε κατάπαυση πυρός με τις Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις (SDF) προχώρησε την Κυριακή η συριακή κυβέρνηση, ανακοινώνοντας ταυτόχρονα συμφωνία που προβλέπει την αποχώρηση των κουρδικών δυνάμεων από καίριες περιοχές της βορειοανατολικής Συρίας. Η εξέλιξη αυτή ενισχύει ουσιαστικά τον έλεγχο της Δαμασκού σχεδόν σε ολόκληρη τη χώρα.
Η συμφωνία έρχεται ως αποτέλεσμα της έντονης κλιμάκωσης των τελευταίων εβδομάδων, όταν κυβερνητικές δυνάμεις εξαπέλυσαν ευρείας κλίμακας στρατιωτική επιχείρηση προς τα ανατολικά, μετά από συγκρούσεις με τις SDF στην επαρχία του ανατολικού Χαλεπιού. Σύμφωνα με διαθέσιμες πληροφορίες, οι κουρδικές δυνάμεις υποχώρησαν από τις περισσότερες γραμμές μετώπου.
Λίγες ώρες μετά τη δημοσιοποίηση της συμφωνίας, ο επικεφαλής των SDF, Μαζλούμ Άμπντι, επιβεβαίωσε με βιντεοσκοπημένο μήνυμα ότι η οργάνωση αποδέχθηκε τους όρους, οι οποίοι προβλέπουν την αποχώρηση από τις επαρχίες Ράκα και Ντέιρ ελ Ζορ, «με στόχο να σταματήσει η αιματοχυσία». Όπως σημείωσε, τις επόμενες ημέρες θα παρουσιαστούν αναλυτικά οι όροι στους κατοίκους των περιοχών.
Το υπουργείο Άμυνας της Συρίας ανακοίνωσε ότι διέταξε την άμεση παύση των εχθροπραξιών σε όλα τα μέτωπα, μετά την επίτευξη της συμφωνίας.
Εδραίωση του ελέγχου της Δαμασκού
Η νέα ηγεσία της Συρίας, μετά την ανατροπή του Μπασάρ αλ Άσαντ τον Δεκέμβριο του 2024, είχε θέσει ως βασικό στόχο την επιβολή του ελέγχου της σε ολόκληρη τη χώρα. Παρότι τον Μάρτιο είχε επιτευχθεί συμφωνία για την ενσωμάτωση των SDF στους κρατικούς θεσμούς, η εφαρμογή της είχε «παγώσει» λόγω αλληλοκατηγοριών.
Μετά τη στρατιωτική προέλαση, η κυβέρνηση ελέγχει πλέον τις επαρχίες Ράκα και Ντέιρ ελ Ζορ, περιοχές ιδιαίτερης στρατηγικής σημασίας, καθώς διαθέτουν πετρελαϊκά και ενεργειακά κοιτάσματα, φράγματα στον Ευφράτη και κρίσιμα συνοριακά περάσματα.
Η Δαμασκός κατηγόρησε τις κουρδικές δυνάμεις για εκτελέσεις κρατουμένων στην Τάμπκα πριν από την αποχώρησή τους. Οι SDF απέρριψαν τις κατηγορίες, αποδίδοντας τις ζημιές σε πυρά του κυβερνητικού στρατού.
Ρόλος των ΗΠΑ και διεθνείς αντιδράσεις
Οι δύο πλευρές θεωρούνται βασικοί σύμμαχοι των Ηνωμένων Πολιτειών. Ο Αμερικανός ειδικός απεσταλμένος για τη Συρία, Τομ Μπάρακ, συναντήθηκε στη Δαμασκό με τον πρόεδρο της Συρίας, Άχμαντ αλ Σαράα, ενώ ο Μαζλούμ Άμπντι συμμετείχε τηλεφωνικά. Ο Μπάρακ χαρακτήρισε τη συμφωνία «σημείο καμπής», τονίζοντας ότι ανοίγει τον δρόμο για διάλογο και συνεργασία προς μια ενιαία Συρία.
Βάσει των όρων, οι SDF διαλύονται ως αυτόνομη στρατιωτική δύναμη και τα μέλη τους εντάσσονται στον συριακό στρατό και τις δυνάμεις ασφαλείας, ενώ ανώτατα στελέχη αναλαμβάνουν θέσεις σε κρατικούς θεσμούς. Οι επαρχίες Ράκα και Ντέιρ ελ Ζορ παραδίδονται πλήρως στη Δαμασκό, μαζί με πετρελαϊκές εγκαταστάσεις και συνοριακούς σταθμούς. Στην επαρχία Χασάκα, με έντονο κουρδικό στοιχείο, η πολιτική διοίκηση επιστρέφει στο κράτος, ενώ οι φυλακές και τα στρατόπεδα κρατουμένων του Ισλαμικού Κράτους περνούν επίσης στον κυβερνητικό έλεγχο.
Σταδιακή εφαρμογή και εξελίξεις στο πεδίο
Ο πρόεδρος αλ Σαράα δήλωσε ότι η συμφωνία θα εφαρμοστεί σταδιακά, ξεκινώντας από την κατάπαυση του πυρός. Παρά τις αρχικές ενδείξεις αποκλιμάκωσης, σημειώθηκαν νέες συγκρούσεις, με τον συριακό στρατό να καταλαμβάνει την Τάμπκα και να προελαύνει προς τη Ράκα.
Ένοπλες αραβικές φυλές σε Ράκα και Ντέιρ ελ Ζορ στήριξαν τη Δαμασκό, οδηγώντας τις SDF στην απώλεια μεγάλου μέρους των εδαφών και των υποδομών τους. Το βράδυ της Κυριακής, κυβερνητικές φάλαγγες εισήλθαν στη Ράκα, όπου έγιναν δεκτές από κατοίκους που πανηγύρισαν την εξέλιξη.
Την ίδια στιγμή, χιλιάδες κουρδικές οικογένειες κατέφυγαν στην Καμισλί, εκφράζοντας ανάμεικτα συναισθήματα ελπίδας και επιφυλακτικότητας. «Το θετικό είναι ότι σταματούν οι συγκρούσεις μεταξύ Αράβων και Κούρδων», δήλωσε κάτοικος της περιοχής.
Ο πρέσβης της Συρίας στον ΟΗΕ χαρακτήρισε τη συμφωνία «νίκη για τη Συρία», καλώντας όλες τις πλευρές να αφήσουν πίσω τις διαφορές τους και υπογραμμίζοντας ότι πρόκειται για ιστορική ευκαιρία εθνικής ενότητας.
