Νέο ρήγμα στις σχέσεις των Ηνωμένων Πολιτειών με τους παραδοσιακούς τους συμμάχους στην Ευρώπη προκαλεί ο Ντόναλντ Τραμπ, με δηλώσεις που χαρακτηρίζονται από διπλωματικούς κύκλους και βετεράνους πολέμου ως «ύβρις». Ο Αμερικανός Πρόεδρος, σε μια αποστροφή του λόγου του που προκάλεσε αίσθηση, επιτέθηκε με σφοδρότητα κατά των μελών του ΝΑΤΟ, εστιάζοντας με απαξιωτικό τρόπο στον ρόλο τους κατά τη διάρκεια του πολέμου στο Αφγανιστάν.
Τα λόγια του Τραμπ, που ουσιαστικά υπονόησαν ότι οι ΗΠΑ «πολέμησαν μόνες τους» ενώ οι σύμμαχοι «απλώς κοιτούσαν», προκάλεσαν «παγωμάρα» στις Βρυξέλλες και έκρηξη οργής στο Λονδίνο.
Η αναφορά που άναψε φωτιές
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, ο Ντόναλντ Τραμπ ισχυρίστηκε ότι οι ευρωπαϊκές δυνάμεις ήταν ανεπαρκείς στο πεδίο της μάχης και ότι το βάρος της επιχείρησης, καθώς και το οικονομικό κόστος, έπεσε αποκλειστικά στους ώμους της Αμερικής.
Η δήλωση αυτή θεωρήθηκε ευθεία προσβολή στη μνήμη των εκατοντάδων στρατιωτών από συμμαχικές χώρες που έχασαν τη ζωή τους στο Αφγανιστάν, υπερασπιζόμενοι το άρθρο 5 του ΝΑΤΟ μετά την 11η Σεπτεμβρίου.
Οργισμένη αντίδραση από τη Βρετανία
Το κλίμα στη Βρετανία είναι ιδιαίτερα βαρύ. Κυβερνητικοί αξιωματούχοι στο Λονδίνο χαρακτήρισαν τις δηλώσεις «ασεβείς» και «ιστορικά ανακριβείς». Η Βρετανία είχε τη δεύτερη μεγαλύτερη στρατιωτική δύναμη στο Αφγανιστάν και θρήνησε 457 στρατιώτες.
Βετεράνοι του βρετανικού στρατού και βουλευτές όλων των κομμάτων καλούν την κυβέρνηση του Κιρ Στάρμερ να απαντήσει δυναμικά, υπενθυμίζοντας στον Λευκό Οίκο ότι η «Ειδική Σχέση» απαιτεί αμοιβαίο σεβασμό και αναγνώριση των θυσιών.
Κλυδωνισμοί στο ΝΑΤΟ
Οι νέες αυτές βολές του Τραμπ έρχονται να προστεθούν στην ήδη τεταμένη ατμόσφαιρα εντός της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας. Πολλοί αναλυτές εκφράζουν φόβους ότι ο Αμερικανός Πρόεδρος προετοιμάζει το έδαφος για αλλαγή δόγματος, υπονομεύοντας την αλληλεγγύη του ΝΑΤΟ και πιέζοντας εκβιαστικά τα κράτη-μέλη για υπέρογκες αυξήσεις στις αμυντικές δαπάνες, αδιαφορώντας για την ιστορική τους συνεισφορά.
